Shingles Vaccine for Adults: Who Should Consider It?
ข้อควรทราบ: บทความนี้ให้ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับโรคงูสวัดและวัคซีน ไม่ใช่การให้คำปรึกษาแทนแพทย์ ความเหมาะสมในการฉีดวัคซีนขึ้นกับประวัติสุขภาพรายบุคคล
For general information only. Vaccination suitability depends on individual health history.
งูสวัดเกิดจากเชื้อไวรัสชนิดเดียวกับอีสุกอีใสที่ซ่อนอยู่ในร่างกาย ความเสี่ยงเพิ่มขึ้นตามอายุและเมื่อภูมิคุ้มกันลดลง วัคซีนช่วยลดโอกาสเป็นและลดความรุนแรงหากเป็น ผู้ที่อายุ 50 ปีขึ้นไปหรือมีโรคประจำตัวควรปรึกษาแพทย์เพื่อพิจารณา
งูสวัด (Herpes zoster) เกิดจากเชื้อ Varicella-zoster virus หรือ VZV เชื้อตัวเดียวกันกับที่ก่อโรคอีสุกอีใส เมื่อหายจากอีสุกอีใสแล้ว เชื้อไม่ได้หายไปจากร่างกาย แต่แฝงตัวอยู่ในปมประสาท เมื่อภูมิคุ้มกันลดลงไม่ว่าจะจากอายุ ความเครียด โรคประจำตัว หรือยากดภูมิ เชื้ออาจกลับมาก่อโรคได้อีกในรูปแบบงูสวัด
งูสวัดไม่ใช่การติดเชื้อใหม่จากคนอื่น แต่เป็นการที่เชื้อเก่าในร่างกายกลับมาทำงาน
อาการมักเริ่มด้วยความรู้สึกแสบ ปวด หรือคันที่ผิวหนังบริเวณหนึ่งก่อน ตามด้วยผื่นแดงและตุ่มน้ำใสที่ขึ้นตามแนวเส้นประสาท มักเป็นข้างเดียวของลำตัวหรือใบหน้า
ผู้ป่วยบางรายมีอาการปวดเส้นประสาทหลังงูสวัดหาย (postherpetic neuralgia) ซึ่งอาจเจ็บปวดเรื้อรังได้นาน โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ หากผื่นขึ้นบริเวณใบหน้าหรือใกล้ตา ควรพบแพทย์เร็ว
วัคซีนงูสวัดไม่ได้กำจัดเชื้อออกจากร่างกาย แต่ช่วยกระตุ้นภูมิคุ้มกันให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น เพื่อลดโอกาสที่เชื้อจะกลับมาทำงานและลดความรุนแรงหากเป็น การศึกษาในกลุ่มผู้ใหญ่พบว่าวัคซีนช่วยลดความเสี่ยงการเกิดงูสวัดได้อย่างมีนัยสำคัญ และลดความเสี่ยงของอาการปวดเรื้อรังหลังงูสวัดด้วย
ปัจจุบันมีวัคซีนงูสวัดหลักสองชนิด แต่ละชนิดมีวิธีฉีดและข้อบ่งชี้ต่างกัน แพทย์จะพิจารณาความเหมาะสมตามประวัติสุขภาพและยาที่ใช้อยู่
เกิดจากเชื้อ Varicella-zoster virus (VZV) ที่แฝงตัวอยู่ในปมประสาทหลังหายจากอีสุกอีใส เมื่อภูมิคุ้มกันลดลงเชื้ออาจกลับมาก่อโรคได้
มีสองชนิดหลัก ได้แก่วัคซีนชนิดเชื้อเป็นที่ลดความรุนแรง และวัคซีนชนิด recombinant subunit ซึ่งมักฉีดสองเข็ม ความเหมาะสมขึ้นกับประวัติสุขภาพ ควรปรึกษาแพทย์
โดยทั่วไปแนะนำตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไป ความเสี่ยงเพิ่มตามอายุ ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่องอาจได้รับคำแนะนำแตกต่างออกไป
การเคยเป็นงูสวัดไม่ได้ป้องกันการกลับเป็นซ้ำ วัคซีนช่วยลดความเสี่ยง แต่ควรรอให้หายสนิทและปรึกษาแพทย์ก่อน
ผู้มีภูมิคุ้มกันบกพร่องรุนแรง หญิงตั้งครรภ์ ผู้รับยากดภูมิ และผู้ที่แพ้ส่วนประกอบของวัคซีน ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ
แพทย์จะช่วยประเมินความเหมาะสมและแนะนำวัคซีนที่เหมาะกับประวัติสุขภาพของคุณ
จันทร์–ศุกร์ 17:00–20:00 น. · เสาร์ 13:00–17:00 น.