Hepatitis B Vaccine for Adults: Who Should Get It?
ข้อควรทราบ: ข้อมูลบนเว็บไซต์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ความรู้ทั่วไป ไม่สามารถใช้แทนการวินิจฉัยหรือการรักษาโดยแพทย์ได้ หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาแพทย์โดยตรง
This article is for general information. Diagnosis and treatment require physician evaluation.
ไวรัสตับอักเสบบีเป็นโรคที่ติดต่อทางเลือดและสารคัดหลั่ง อาจทำให้ตับอักเสบเรื้อรัง ตับแข็ง หรือมะเร็งตับได้ วัคซีนไวรัสตับอักเสบบีจึงเป็นวัคซีนสำคัญสำหรับผู้ใหญ่ที่ไม่มีภูมิ หรือไม่แน่ใจประวัติวัคซีนเดิม
ผู้ใหญ่ที่เกิดก่อนปี พ.ศ. 2535, ไม่แน่ใจว่าเคยฉีดครบหรือไม่, มีความเสี่ยงทางเพศ, มีคนในบ้านเป็นไวรัสตับอักเสบบี, บุคลากรทางการแพทย์ หรือมีโรคตับ/ไต/เบาหวาน ควรปรึกษาแพทย์เรื่องการตรวจเลือดและการฉีดวัคซีนไวรัสตับอักเสบบี
ในผู้ใหญ่หลายราย แพทย์อาจพิจารณาตรวจเลือดก่อนฉีด เช่น HBsAg เพื่อดูว่ามีการติดเชื้ออยู่หรือไม่, anti-HBs เพื่อดูภูมิคุ้มกัน และ anti-HBc เพื่อประเมินว่าเคยติดเชื้อมาก่อนหรือไม่ โดยเฉพาะผู้ที่เกิดก่อนปี พ.ศ. 2535 หรือมีความเสี่ยงเฉพาะ
ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2535 เป็นต้นมา ประเทศไทยมีการให้วัคซีนไวรัสตับอักเสบบีในเด็กแรกเกิดอย่างกว้างขวาง ดังนั้นผู้ใหญ่ที่เกิดหลังช่วงนี้มักมีโอกาสเคยได้รับวัคซีนมากกว่า แต่หากไม่แน่ใจหรืออยู่ในกลุ่มเสี่ยง ควรปรึกษาแพทย์เรื่องการตรวจภูมิ
สูตรที่ใช้บ่อยคือ 3 เข็ม ที่เดือน 0, 1 และ 6 โดยชนิดวัคซีนและสูตรอาจแตกต่างกันตามผลิตภัณฑ์ อายุ โรคประจำตัว และภาวะภูมิคุ้มกัน ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะมากหรือผู้มีภูมิคุ้มกันบกพร่องอาจต้องใช้ขนาดหรือสูตรที่ต่างจากคนทั่วไป จึงควรให้แพทย์เป็นผู้วางแผน
คนทั่วไปอาจไม่จำเป็นต้องตรวจภูมิหลังฉีดครบเสมอไป แต่กลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง เช่น บุคลากรทางการแพทย์ ผู้ฟอกไต ผู้มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง หรือผู้ที่ต้องยืนยันภูมิ ควรปรึกษาแพทย์ว่าควรตรวจ anti-HBs หลังฉีดครบหรือไม่
ไม่ป้องกัน วัคซีนไวรัสตับอักเสบบีป้องกันเฉพาะไวรัสตับอักเสบบี หากมีความเสี่ยงทางเลือดหรือเพศสัมพันธ์ แพทย์อาจแนะนำตรวจไวรัสตับอักเสบซีหรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่นร่วมด้วยตามความเหมาะสม
ใกล้บ้าน คลินิก สันทราย เชียงใหม่ ให้คำปรึกษาการตรวจภูมิไวรัสตับอักเสบบี การแปลผลเลือด และการวางแผนฉีดวัคซีนตามความเสี่ยงเฉพาะบุคคล สามารถสอบถามหรือนัดหมายก่อนเข้ารับบริการได้
อ่านภาพรวม วัคซีนผู้ใหญ่ควรฉีดอะไรบ้าง, ดู บริการวัคซีน สันทราย หรือ บริการตรวจเลือด สันทราย เชียงใหม่
ส่วนใหญ่ไม่จำเป็นต้องฉีดใหม่ในคนทั่วไปที่ฉีดครบและภูมิคุ้มกันปกติ แต่หากเป็นกลุ่มเสี่ยงหรือไม่ทราบประวัติ ควรปรึกษาแพทย์เรื่องการตรวจภูมิ
หากติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีอยู่แล้ว วัคซีนไม่ใช่การรักษา ควรพบแพทย์เพื่อประเมินตับ ตรวจเพิ่มเติม และวางแผนติดตามหรือรักษาตามความเหมาะสม
หลายกรณีไม่จำเป็นต้องเริ่มใหม่ แต่ควรนำประวัติเข็มเดิมมาให้แพทย์ช่วยจัดตารางเข็มถัดไป
บทความนี้เรียบเรียงเพื่อให้ความรู้ทั่วไป โดยอ้างอิงแนวทางวัคซีนผู้ใหญ่จากแหล่งข้อมูลทางการแพทย์ที่น่าเชื่อถือ และปรับถ้อยคำให้เหมาะกับบริบทผู้ป่วยทั่วไปในไทย
สามารถติดต่อสอบถามหรือนัดหมายตามเวลาทำการของคลินิก
จันทร์–ศุกร์ 17:00–20:00 น. · เสาร์ 13:00–17:00 น.