Hepatitis B testing, immunity, and vaccination
ข้อควรทราบ: ข้อมูลบนเว็บไซต์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ความรู้ทั่วไป ไม่สามารถใช้แทนการวินิจฉัยหรือการรักษาโดยแพทย์ได้ หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาแพทย์โดยตรง
This article is for general information. Diagnosis and treatment require physician evaluation.
ไวรัสตับอักเสบบีเป็นโรคที่ติดต่อทางเลือด สารคัดหลั่ง เพศสัมพันธ์ และจากแม่สู่ลูก บางรายไม่มีอาการแต่เป็นเรื้อรังได้ การตรวจเลือดช่วยแยกว่า “ติดเชื้ออยู่หรือไม่” “มีภูมิแล้วหรือยัง” และ “ควรวางแผนวัคซีนอย่างไร”
การประเมินไวรัสตับอักเสบบีมักดู HBsAg, anti-HBs และ anti-HBc ร่วมกัน หากไม่มีภูมิและไม่ติดเชื้อ แพทย์อาจแนะนำวัคซีน หากพบ HBsAg positive ควรประเมินตับและติดตาม/รักษาตามความเหมาะสม ไม่ใช่ฉีดวัคซีนแทน
| ผลที่พบบ่อย | ความหมายโดยรวม | ควรทำอะไรต่อ |
|---|---|---|
| HBsAg negative + anti-HBs positive | มีภูมิคุ้มกัน | ส่วนใหญ่ไม่ต้องฉีดเพิ่มในคนทั่วไป แต่อาจมีข้อยกเว้นในกลุ่มเสี่ยง |
| HBsAg negative + anti-HBs negative | ยังไม่พบภูมิ | ปรึกษาแพทย์เรื่องวัคซีน โดยดู anti-HBc และความเสี่ยงร่วมด้วย |
| HBsAg positive | อาจมีการติดเชื้ออยู่ | ควรพบแพทย์เพื่อตรวจยืนยัน ประเมินตับ และวางแผนติดตาม |
| anti-HBc positive | เคยสัมผัสเชื้อมาก่อน | ต้องแปลผลร่วมกับ HBsAg และ anti-HBs |
ผลตรวจบางรูปแบบมีความหมายได้หลายอย่าง เช่น เคยติดเชื้อเก่า ติดเชื้อเรื้อรัง หรือผลต้องตรวจซ้ำ การแปลผลควรดูร่วมกับประวัติ อาการ ค่าเอนไซม์ตับ และความเสี่ยงเฉพาะบุคคล
วัคซีนตับอักเสบบีมีหลายสูตร ที่ใช้บ่อยคือ 3 เข็มในช่วง 0, 1 และ 6 เดือน บางผลิตภัณฑ์อาจมีสูตรต่างกัน การเลือกสูตรควรพิจารณาตามอายุ โรคประจำตัว ภูมิคุ้มกัน และความจำเป็นในการเร่งสร้างภูมิ
หากตรวจพบ HBsAg positive ควรพบแพทย์เพื่อประเมินว่าเป็นเฉียบพลันหรือเรื้อรัง ตรวจค่าตับ ประเมินความเสี่ยงตับแข็งหรือมะเร็งตับ และวางแผนติดตามหรือรักษาตามข้อบ่งชี้ พร้อมแนะนำให้คนใกล้ชิดตรวจและพิจารณาวัคซีนหากยังไม่มีภูมิ
วัคซีนไวรัสตับอักเสบบีเป็นวัคซีนที่ใช้กันมานานและมีความปลอดภัยสูง ผลข้างเคียงส่วนใหญ่ไม่รุนแรง
คนส่วนใหญ่จะสร้างภูมิ (anti-HBs) ได้หลังฉีดครบชุด แต่บางรายอาจตอบสนองต่ำ โดยเฉพาะผู้สูงอายุ ผู้มีน้ำหนักเกิน ผู้สูบบุหรี่ หรือผู้มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง
ใกล้บ้าน คลินิก สันทราย เชียงใหม่ ให้บริการตรวจเลือด HBsAg, anti-HBs, anti-HBc ตามความเหมาะสม แปลผลเบื้องต้น และวางแผนวัคซีนไวรัสตับอักเสบบีสำหรับผู้ใหญ่ สามารถสอบถามหรือนัดหมายก่อนเข้ารับบริการได้
คลินิกตั้งอยู่ในอำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่ แถวตลาดสามแยกสันทราย ใกล้แม่โจ้ หนองจ๊อม หนองหาร รวมโชค มีโชค ฟ้าฮ่าม และอำเภอเมืองเชียงใหม่ เดินทางสะดวก
ดู บริการตรวจเลือด, บริการวัคซีน, อ่าน วัคซีนไวรัสตับอักเสบบี ใครควรฉีด
anti-HBs คือภูมิคุ้มกันต่อไวรัสตับอักเสบบี มักใช้ประเมินว่ามีภูมิจากวัคซีนหรือหลังเคยติดเชื้อและหายแล้ว แต่ต้องแปลผลร่วมกับ HBsAg และ anti-HBc ในบางราย
HBsAg positive อาจหมายถึงมีการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีอยู่ ควรพบแพทย์เพื่อประเมินเพิ่มเติม ไม่ใช่ไปฉีดวัคซีนแทนการรักษา
คนทั่วไปอาจไม่ต้องตรวจทุกคน แต่กลุ่มเสี่ยง เช่น บุคลากรทางการแพทย์ ผู้ฟอกไต หรือผู้มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง ควรปรึกษาแพทย์เรื่องการตรวจ anti-HBs หลังฉีดครบ
ผู้ที่ฉีดครบและมีภูมิขึ้นดีในคนทั่วไปมักไม่จำเป็นต้องฉีดกระตุ้นเป็นประจำ ส่วนกลุ่มเสี่ยงหรือผู้ที่ภูมิไม่ขึ้น แพทย์อาจพิจารณาฉีดกระตุ้นหรือฉีดซ้ำตามผลตรวจและความเสี่ยง
สามารถติดต่อสอบถามหรือนัดหมายตามเวลาทำการของคลินิก
จันทร์–ศุกร์ 17:00–20:00 น. · เสาร์ 13:00–17:00 น.