ท้องเสีย ถ่ายเหลว อาเจียน ควรพบแพทย์เมื่อไร
Acute Diarrhea and Vomiting: Dehydration Warning Signs
Acute Diarrhea and Vomiting: Dehydration Warning Signs
ข้อควรทราบ: ข้อมูลบนเว็บไซต์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ความรู้ทั่วไป ไม่สามารถใช้แทนการวินิจฉัยหรือการรักษาโดยแพทย์ได้ หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาแพทย์โดยตรง
This article is for general information. Diagnosis and treatment require physician evaluation.
ท้องเสียหรือถ่ายเหลวอาจเกิดจากอาหารปนเปื้อน ไวรัส แบคทีเรีย ยา หรือสาเหตุอื่น ๆ ส่วนใหญ่ดีขึ้นได้ แต่บางรายเสี่ยงขาดน้ำหรือมีการติดเชื้อรุนแรง โดยเฉพาะเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้ที่มีโรคประจำตัว
ท้องเสียหรืออาเจียนส่วนใหญ่ดีขึ้นได้ด้วยการดื่มน้ำเกลือแร่และพักผ่อน ท้องเสีย อาหารเป็นพิษ หรือถ่ายเหลวหลายครั้ง หากกังวลเรื่องภาวะขาดน้ำ ปวดท้องมาก มีไข้ หรืออาการไม่ดีขึ้น สามารถมาพบแพทย์ที่ใกล้บ้าน คลินิก สันทราย เชียงใหม่ เพื่อประเมินอาการและรับการรักษาที่เหมาะสมในเวลาทำการ โดยเฉพาะเด็ก ผู้สูงอายุ และผู้มีโรคประจำตัว หากซึมมาก ดื่มน้ำไม่ได้ หรือถ่ายเป็นเลือดมาก ควรไปโรงพยาบาลทันที
ยาหยุดถ่ายไม่เหมาะกับทุกคน โดยเฉพาะถ้ามีไข้สูง ถ่ายเป็นเลือด ปวดท้องมาก หรือสงสัยติดเชื้อรุนแรง ควรให้แพทย์ประเมินก่อน
อาการอาจมีถ่ายเหลว ปวดบิดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน ไข้ หรืออ่อนเพลีย บางคนอาจมีอาการหลังรับประทานอาหารไม่นาน หรือมีคนใกล้ตัวป่วยคล้ายกัน หากมีอาเจียนร่วมด้วย สิ่งสำคัญคือการป้องกันภาวะขาดน้ำ
เป้าหมายสำคัญคือป้องกันภาวะขาดน้ำ ควรใช้ผง ORS ผสมน้ำตามปริมาณที่ระบุบนซอง ไม่ควรผสมน้ำเข้มข้นหรือเจือจางเกินไป เพราะอาจทำให้เกลือแร่ผิดสมดุลได้
| สถานการณ์ | วิธีดื่มที่ช่วยได้ |
|---|---|
| ถ่ายเหลวแต่ยังดื่มได้ | จิบ ORS บ่อย ๆ และดื่มเพิ่มหลังถ่ายแต่ละครั้งตามที่ทนได้ |
| มีอาเจียนร่วมด้วย | พักสั้น ๆ แล้วเริ่มจิบทีละน้อย เช่น 1–2 ช้อนชาทุก 1–2 นาที แล้วค่อยเพิ่มปริมาณ |
| เด็กเล็กหรือผู้สูงอายุ | ควรเฝ้าดูปัสสาวะ ความซึม และการดื่มน้ำ หากดื่มได้น้อยควรพบแพทย์เร็วขึ้น |
| มีโรคไต โรคหัวใจ หรือจำกัดน้ำ | ควรปรึกษาแพทย์ เพราะปริมาณน้ำและเกลือแร่ที่เหมาะสมอาจต่างจากคนทั่วไป |
แพทย์อาจประเมินภาวะขาดน้ำ ตรวจท้อง วัดสัญญาณชีพ และในบางรายอาจพิจารณาตรวจเลือด เกลือแร่ การทำงานของไต หรือตรวจอุจจาระตามอาการ เช่น มีไข้สูง ถ่ายเป็นเลือด อาการรุนแรง หรือมีโรคประจำตัว
ไม่จำเป็นเสมอไป ท้องเสียจำนวนมากเกิดจากไวรัสหรืออาหารเป็นพิษที่ดีขึ้นเอง การใช้ยาปฏิชีวนะควรให้แพทย์ประเมิน โดยเฉพาะถ้ามีไข้สูง ถ่ายเป็นเลือด หรืออาการรุนแรง
หากอาการไม่มาก ดื่มน้ำได้ และไม่มีสัญญาณขาดน้ำ อาจดูแลเบื้องต้นได้ แต่ควรพบแพทย์หากอาการไม่ดีขึ้น มีโรคประจำตัว เป็นผู้สูงอายุ เด็กเล็ก หรือเริ่มมีอาการเตือน
ไม่ใช่ทุกกรณี โดยเฉพาะหากมีไข้สูง ถ่ายเป็นเลือด ปวดท้องมาก หรือสงสัยติดเชื้อรุนแรง ควรให้แพทย์ประเมินก่อนใช้ยา
ควรไปโรงพยาบาลทันทีหากซึมมาก หน้ามืดเป็นลม ดื่มน้ำไม่ได้ ปัสสาวะน้อยมาก ถ่ายเป็นเลือด ปวดท้องรุนแรง หรือมีอาการขาดน้ำชัดเจน
ใกล้บ้าน คลินิก สันทราย ให้บริการตรวจประเมินอาการท้องเสีย ถ่ายเหลว อาเจียน ปวดท้อง และภาวะขาดน้ำเบื้องต้น โดยแพทย์จะช่วยประเมินความรุนแรง วัดสัญญาณชีพ ตรวจร่างกาย และพิจารณาการตรวจเลือด เกลือแร่ การทำงานของไต หรือตรวจอุจจาระตามความจำเป็น หากดื่มได้น้อย อาการไม่ดีขึ้น หรือกังวลเรื่องขาดน้ำ ไม่ควรลังเล สามารถมาพบแพทย์ที่คลินิกเพื่อรับคำแนะนำและวินิจฉัยเบื้องต้นได้
ทัก LINE สอบถามหรือนัดหมายได้เลย ทีมงานพร้อมตอบกลับ หรือโทรศัพท์ในเวลาทำการ
จันทร์–ศุกร์ 17:00–20:00 น. · เสาร์ 13:00–17:00 น.